Ośrodek 'Brama Grodzka - Teatr NN'

Anton Lipošćak

urodził się 9 kwietnia 1863 r. w Székely-Udvarhely (ob. Odorhei w Rumunii), w rodzinie wojskowego. Ukończył szkoły wojskowe w Mährisch-Weißkirchen (ob. Hranice na Moravach) i słynną Terezjańską Akademię Wojskową w Wiener Neustadt. W maju 1914 został awansowany na generała-porucznika (odpowiednik generała dywizji), i objął dowództwo 2 dywizji piechoty. W październiku otrzymał Order Żelaznej Korony 2 klasy z dekoracją wojenną, a od niemieckich sojuszników - Krzyż Żelazny 2 klasy. W lipcu 1917 r. został awansowany na generała piechoty, a następnie objął dowództwo nad tzw. grupą „Lipošćak”, przekształconą w październiku 1917 w 9 Korpus. Dowodził nim do lutego 1918 r., kiedy to został ostatnim c. i k. generał-gubernatorem Generalnego Gubernatorstwa Lubelskiego. Ustąpił ze stanowiska 3 listopada, kiedy Lublin znalazł się całkowicie w polskich rękach. Rankiem 8 listopada ostatecznie wyjechał z miasta. Po wojnie wrócił do Chorwacji skąd wywodziła się jego rodzina. W Królestwie Serbów, Chorwatów i Słoweńców (SHS) stał się obiektem intrygi nowej władzy. Został aresztowany pod zarzutem przygotowywania spisku antypaństwowego i choć w końcu został zwolniony z aresztu, jego przypadek posłużył do prześladowania tych osobistości chorwackiego życia politycznego, którzy byli przeciwni połączenia ich kraju z Królestwem Serbii. W wyniku tych wydarzeń Lipošćak opuścił SHS i osiedlił się w Wiedniu, gdzie wkrótce zmarł 24 lipca 1924 r.